โรคหัดกุหลาบ (ROSEOLA INFANTUM) หรือ โรคส่าไข้



🌹 โรคหัดกุหลาบ (Roseola Infantum) หรือ “โรคส่าไข้”

เข้าใจโรคผื่นแดงหลังไข้ในเด็กเล็ก คุณแม่หลายคนอาจเคยตกใจเมื่อเห็นลูกมีไข้สูงอยู่หลายวัน แล้วจู่ ๆ ไข้ลดลงแต่กลับมีผื่นแดงขึ้นทั่วตัว เช่นกรณีของ “น้องบอย” อายุ 15 เดือน ที่เริ่มมีไข้สูงเฉียบพลัน งอแง ถ่ายเหลวเล็กน้อย และหลังจากไข้ลดลงกลับมีผื่นแดงขึ้นตามตัวเต็มไปหมด คุณหมอวินิจฉัยว่าเป็น โรคหัดกุหลาบ (Roseola Infantum) ซึ่งเป็นโรคที่พบได้บ่อยในเด็กเล็ก

🦠 สาเหตุของโรค

โรคหัดกุหลาบเกิดจากการติดเชื้อไวรัส Human Herpesvirus 6 (HHV‑6)
แม้ยังไม่ทราบแน่ชัดว่าโรคติดต่อทางใด แต่พบเชื้อไวรัสในน้ำลายของคนปกติ ซึ่งอาจเป็นพาหะโดยไม่แสดงอาการและแพร่เชื้อให้เด็กได้

  • กลุ่มเสี่ยง: เด็กอายุ 6–24 เดือน เนื่องจากภูมิคุ้มกันจากแม่เริ่มลดลง
  • ระยะฟักตัวของโรค: ประมาณ 5–15 วันหลังได้รับเชื้อ
  • ภูมิคุ้มกัน: เด็กมากกว่า 90% ที่อายุมากกว่า 2 ปีจะมีภูมิคุ้มกันต่อโรคนี้แล้ว

🤒 อาการของโรค

  • ไข้สูงเฉียบพลัน 39.4–41.2°C นาน 3–4 วัน
  • เด็กบางรายอาจมีอาการชักจากไข้สูง
  • กระหม่อมโป่งตึง แต่ยังคงเล่นได้แม้มีไข้
  • อาจมีน้ำมูก เจ็บคอ ถ่ายเหลว หนังตาบวม หรือ ต่อมน้ำเหลืองโต
  • เมื่อไข้ลดลงจะเริ่มมี ผื่นแดงเรียบหรือนูนเล็กน้อย ขนาด 1–5 มม. ขึ้นที่ลำตัว แล้วลามไปคอ หน้า และขา
  • ผื่นไม่คัน และจะจางหายไปภายใน 3–4 วัน โดยไม่ทิ้งรอยคล้ำหรือแผลเป็น

🩺 การวินิจฉัย

แพทย์จะวินิจฉัยจากอาการและการตรวจร่างกายเป็นหลัก

  • การตรวจเลือดมักพบเม็ดเลือดขาวอยู่ในเกณฑ์ปกติ เหมือนการติดเชื้อไวรัสทั่วไป
  • การตรวจเชื้อไวรัสในเลือดหรือน้ำลายยังใช้เฉพาะในการวิจัย ไม่ใช่วิธีวินิจฉัยทั่วไป

⚠️ ภาวะแทรกซ้อน

พบได้น้อยมาก มักเกิดในผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง เช่น

  • ปอดอักเสบ
  • ตับอักเสบ
  • สมองอักเสบ
  • ภาวะเม็ดเลือดหรือเกล็ดเลือดต่ำ

หากลูกมีอาการชัก ซึมลง หรือกินได้น้อย ควรรีบพบแพทย์ทันที

💊 การรักษา

โรคหัดกุหลาบเป็นโรคที่ หายได้เองตามธรรมชาติ
การรักษาเน้นตามอาการ ได้แก่

  • ให้ยาลดไข้
  • เช็ดตัวลดไข้
  • ดื่มน้ำมาก ๆ เพื่อป้องกันภาวะขาดน้ำ
  • ดูแลให้ได้รับสารอาหารและพลังงานเพียงพอ
    ไม่จำเป็นต้องใช้ยาต้านไวรัส ยกเว้นในรายที่มีภาวะแทรกซ้อนรุนแรง

🧼 การป้องกัน

  • หลีกเลี่ยงการสัมผัสน้ำลายของผู้ติดเชื้อโดยตรงหรือทางอ้อม
  • ล้างมือบ่อย ๆ
  • ดูแลสุขอนามัยของเด็กให้สะอาดอยู่เสมอ

📖 อ้างอิงจาก: คู่มือเลี้ยงลูก สำหรับคุณแม่มือใหม่ โดย รศ.(คลินิก)แพทย์หญิงสุนทรี รัตนชูเอก และ คุณพิชามญชุ์ เลิศธนาไพจิตร


ความคิดเห็น